Nane esansiyel yağı; Ballıbabagiller (Lamiaceae) familyasından tıbbi faydaları fazla olan naneden elde edilen bir uçucu yağdır.Yaprakları ve çiçekli uç kısmı kullanılır. Bu bitki, hem lezzet verici hem de koku özellikleri için kozmetik ürünlerinde, kişisel hijyen ürünlerinde, gıdalarda ve farmasötik ürünlerde kullanılır. Nane uçucu yağı, taze keskin bir mentol kokusuna ve keskin bir tada sahiptir, ardından bir soğutma hissi vardır. Aynı zamanda çeşitli terapötik özelliklere sahiptir ve aromaterapi, banyo preparatları, gargaralar, diş macunları ve topikal preparatlarda kullanılır. Tipik bir nane uçucu yağının ana bileşenleri; menthol (35-50%) ve menthone (10-25%)’dur. Diğerleri daha az yüzdeye sahip olan; menthyl acetate, 1,8-cineole, limonene, beta-pinene ve beta-caryophyllene’dir.

FAYDALARI:

  • Nane uçucu yağının bileşenlerinden mentol ve mentonun antiviral özelliği olduğu bildirilmiştir.
  • Nane uçucu yağının içeriğindeki mentol,menton,1,8-sineol ‘ün güçlü antimikrobiyal özelliği vardır.
  • Antimikrobiyal ve antiseptik özelliğinden dolayı cilt temizliğinde ve akne tedavisinde kullanılabilir.
  • Nane uçucu yağının bileşenleri olan mentol ve mentonun güçlü analjezik etkisi vardır.Böylelikle ağrıyan sırt, ağrılı kaslar ve baş ağrısını geçirmekte yararlıdır.
  • Yapılan bir çalışmada, topikal olarak uygulanan nane yağının fibromiyalji ve miyofasyal ağrıları geçirdiği göstermektedir. Çalışma nane uçucu yağı, okaliptüs, mentol, kapsaisin ve diğer bitkisel preparatların yararlı olabileceğini bulmuştur.
  • Nanenin en önemli özelliklerinden birisi spazm çözücü ve gaz giderici etkileri olmasıdır, bu da sindirim zorluğu, gaz, şişkinlik, mide ağrısı ve kolik gibi sindirim sistemi sorunlarıyla savaşmaya yardım eder.Bu da nane uçucu yağının içeriğindeki bileşenlerden kaynaklıdır.
  • Nane uçucu yağının yapılan araştırmalarda irritabl bağırsak sendromu semptomlarını azaltabileceği ve dispepsi ve bulantı gibi sindirim semptomlarını azaltabileceği görülmüştür.
  • Yapısındaki limonen, beta-pinene ‘nin kas gevşetici özelliği vardır.Kan dolaşımını iyileştiren ve kasları rahatlatan nane uçucu yağı, gerilim ve migren tipi baş ağrılarında kullanılabilir.
  • Nane uçucu yağının içeriğindeki mentolün ferahlatıcı kokusundan kaynaklı sinüslerin temizlenip,boğaz yollarının rahatlamasında etkili olarak kullanılabilir.
  • Bileşimindeki mentol ve mentonun antialerjik özelliği olduğu bildirilmiştir. Nane uçucu yağları burun kanallarındaki kasların rahatlatılmasında son derece etkilidir ve alerji mevsimi süresince toz ve polen temizlenmesine yardımcı olabilir.
  • Nane uçucu yağı egzama, ciltte oluşan kızarıklıklar,güneş yanıkları ve kaşıntılara iyi gelir.
  • Nane uçucu yağı kronik yorgunluk sendromu olanlar için ve odaklanmayı-konsantrasyonu arttırabilir.
  • Nane uçucu yağı aromaterapide sinirleri yatıştırıcı ve rahatlatıcı ajan olarak kullanılmaktadır.
  • Nane uçucu yağının, stres ve anksiyete üzerinde yapılan araştırmalarında olumlu sonuçlar edinilmiştir.
  • Nane uçucu yağının içeriğindeki mentolün saç bakımında kullanımı eskilerden beri bilinmektedir. Saçlarda oluşan kepeklenmeyi engeller. Saçlara canlılık, parlaklık ve hacim kazandırır. Nane uçucu yağı saç dökülmesi için de çok faydalıdır.
  • Nane uçucu yağının ana bileşni olan mentolün antimikrobiyal ve ferahlatıcı etkisinden dolayı ağız ve diş sağlığında kullanılabilir.
  • Yapılan çalışmalar sonucu nane uçucu yağının primer dismenore şiddetini azalttığı görülmüştür.

NOTLAR:

  • Hamileler yaşlılar ve çocuklar, doktor gözetimi ve tavsiyesi doğrultusunda nane yağı kullanmalıdır.
  • Dozuna ve kullanım şekline iyi bakmak gerekir. Nane yağı cilde sürülecekse, kullanılmadan önce bileğin iç kısmında küçük bir deney yapılabilir.

KAYNAKLAR:

https://www.thieme-connect.com/products/ejournals/html/10.1055/s-2006-951719

https://journals.sagepub.com/doi/abs/10.3181/00379727-124-31874

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4262447/

https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1878535211000232

http://www.scielo.br/scielo.php?pid=S1517-83822004000300001&script=sci_arttext

https://www.thieme-connect.com/products/ejournals/html/10.1055/s-2003-39704

https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0926669014000405

https://pubs.acs.org/doi/abs/10.1021/jf011476k

https://www.researchgate.net/publication/335156154_Using_Species_of_the_Lamiaceae_Family_for_Musculoskeletal_Pain

https://www.researchgate.net/publication/335156154_Using_Species_of_the_Lamiaceae_Family_for_Musculoskeletal_Pain

http://nopr.niscair.res.in/handle/123456789/9437

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2014284/

https://www.thieme-connect.com/products/ejournals/html/10.1055/s-2002-23139

https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0378874110003181

https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S2210803316300240

https://www.koreamed.org/article/0200JKACHN/2008.19.1.112

https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1002/ptr.1936